پکن در میانه موازنهها؛
آیا سفر ترامپ معادلات آسیا را تغییر میدهد؟
دکتر حنانه درشتی با طرح این سئوال که «پکن در میانه موازنهها؛ آیا سفر ترامپ معادلات آسیا را تغییر میدهد؟» طی یادداشتی نوشت: اهمیت سفر ترامپ بیش از آنکه در توافقات احتمالی اقتصادی خلاصه شود، در توانایی آمریکا برای مدیریت روند همگرایی قدرتهای آسیایی قابل ارزیابی است.
به گزارش روابط عمومی معاونت راهبردی ریاست جمهوری متن کامل این یادداشت به این شرح است: سفر احتمالی ترامپ به چین را باید فراتر از یک دیدار دوجانبه اقتصادی تحلیل کرد. این سفر در شرایطی انجام میشود که همزمان، تحرکات دیپلماتیک میان تهران، مسکو و پکن نیز وارد مرحله تازهای شده و نشانههایی از شکلگیری درک مشترک امنیتی و اقتصادی میان قدرتهای آسیایی دیده میشود. آمریکا طی دهههای گذشته تلاش کرده با ترکیبی از فشار سیاسی، اهرمهای اقتصادی و مدیریت بحرانهای منطقهای، موازنه قدرت را به نفع خود حفظ کند. اکنون نیز واشنگتن بهخوبی میداند که تعمیق همکاری میان ایران، روسیه و چین میتواند بخشی از راهبرد آمریکا در مهار قدرتهای رقیب در اوراسیا را با چالش مواجه سازد. در این میان، جایگاه ایران نسبت به گذشته متفاوت شده است. تحولات سالهای اخیر نشان داده که امنیت انرژی، ثبات خلیج فارس و بخشی از مسیرهای ترانزیتی شرق به غرب، بدون در نظر گرفتن نقش تهران قابل مدیریت نیست. همین مسئله باعث شده ایران از یک بازیگر صرفاً منطقهای، به متغیری اثرگذار در برخی معادلات کلان آسیایی تبدیل شود. با این حال، چین همچنان رویکردی عملگرایانه را دنبال میکند. پکن نه مایل به ورود به یک تقابل مستقیم با آمریکاست و نه حاضر است امنیت بلندمدت انرژی و تجارت خود را صرفاً بر پایه نظم مورد نظر واشنگتن تنظیم کند. به همین دلیل، همکاری چین با ایران و روسیه را باید بخشی از سیاست موازنهگرایانه این کشور در نظم در حال گذار جهانی دانست، نه صرفاً یک ائتلاف ایدئولوژیک. بر این اساس، اهمیت سفر ترامپ بیش از آنکه در توافقات احتمالی اقتصادی خلاصه شود، در توانایی آمریکا برای مدیریت روند همگرایی قدرتهای آسیایی قابل ارزیابی است. پرسش اصلی این است که آیا واشنگتن همچنان قادر خواهد بود سرعت این همگرایی را کاهش دهد یا اینکه جهان بهتدریج وارد مرحلهای از موازنههای چندقطبی شده است؛ موازنههایی که نقش بازیگرانی مانند ایران در آن، بیش از گذشته قابل توجه خواهد بود.
نظر دهید